تاریخ:
آمادگی نجف برای برگزاری مراسم استقبال از پیکر رهبر شهید انقلاب پروندهای برای تئاتر «ماتریوشکا» اثر پارسا پیروزفر
چخوف، علیه چخوف
روزنامه شرق نوشت: تئاتر «ماتریوشکا» با نویسندگی، کارگردانی و بازی تکنفره پارسا پیروزفر، در ۲۰۰ اجرای خود در تهران از سال گذشته تاکنون، توانسته با اقلیت افراد دخیل در اجرا، اکثریت مخاطب را رقم بزند؛ هفتنفر توانستند ٤٧ هزار نفر تماشاگر را در سالنهای ناظرزادهکرمانی تماشاخانه ایرانشهر و تماشاخانه پالیز میزبانی کنند و به فروش یکونیممیلیارد تومانی دست یابند. در این تئاتر ١٢٠دقیقهای، پیروزفر با کمینه هزینه، توانسته به سودی بیشینه دست یابد؛ سودی که نه فقط به شکل ریال و تومان، بلکه به صورت سرمایه نمادینی که جلب و جَلد تماشاگر است، بروز یافته.
در این نمایش، پیروزفر با انتخاب هشت داستان کوتاه چخوف، ترجمه و سپس تبدیل آنها به نمایشنامههای «مرگ کارمند دولت»، «چطور دمیتری کولدارف یکشبه معروف شد؟»، «محاکمه»، «جنون ادواری»، «تسویهحساب»، «زن نجیبی که از میان ما رفت»، «شاهکار هنری» و «بوقلمونصفت» در چهار ماه توانسته نمایشی طراحی کند که در آن داستانهای چخوف، همچون عروسکهای تودرتوی ماتریوشکا یک بدنِ واحد را میسازند. همه ۲۶ شخصیت این نمایش، نهایتا در یک تنِ واحد روی صحنه تجسم مییابند؛ اما پرسش بنیادینی که با آن مواجهیم این است که چرا همه شخصیتها از سوی یکشخصیت که همان پارسا پیروزفر است روی صحنه حاضر میشوند؟ ما در این اجرا علاوه بر مونولوگیزهکردن دیالوگ از سوی پیروزفر، ناظر غیاب «بدنِ در سکوت»، روی صحنهایم. به تعبیر دیگر، با حذف بازیگر مقابل و ایفای نقش او توسط یک بازیگر، «رابطه با دیگری» به «رابطه با خویشتن» تقلیل مییابد. اگر بتوان این منطق را پذیرفت که میشود «بدنِ در سکوت» را از روی صحنه حذف کرد، آیا نمیتوان گفت تمام نمایشنامههای جهان با این شگرد قابل اجرا هستند؟ و آنوقت وجه تسمیه «ماتریوشکا» بهعنوان تجسدِ بدنهای یکیشده، در این نمایش قابل نقض توسط نمایشهای دیگری با الگوی مشابه نمیتواند باشد؟
به نظر میرسد در این ابتکارِ اتفاقا موفق اجرائی، پیروزفر همه شخصیتها را اعم از زن و مرد و پیر و جوان، بیتوجه به خاستگاه طبقهای، حاوی یک جوهره واحد و نه جوهرههای بعضا متضاد دانسته و برخلاف چخوف که در شخصیتپردازیهایش رئالیسم و ناتورالیسم و بعضا امپرسیونیسمی دقیق را تلفیق میکرد، در خوانش پیروزفر از شخصیتهای خلقشده این درامنویس روسی که توأم با فشردهسازی آنهاست، شاهد بروز تئاتریکالیسمی غایی هستیم؛ به تعبیر دیگر، استفاده از کاراکترهای چخوف علیه ماهیت چخوفیشان بر صحنه رخ میدهد. در سنت اجرائی آثار چخوف، از استانیسلاوسکی تا روزگار ما، شاهد تناظری یکبهیک میان متن و اجرا بودهایم که در قالب امپرسیونیسم یا رئالیسم صحنهای، بازنمود داشته؛ درحالیکه در صحنه پیروزفر، با اجرای ٢٦ شخصیت توسط خود او، این تناظر ٢٦ به یک شده است.
«ماتریوشکا» با همه دستاوردهایش، پرسشهایی از این دست را برای تماشاگر در حوزه اجرا و نحوه شخصیتپردازی ایجاد میکند که به دلیل امتناع چنددههای پیروزفر از گفتوگوی مطبوعاتی امکان رسیدن به پاسخهایش - لااقل درحالحاضر- میسر نیست.
در این نمایش، پیروزفر با انتخاب هشت داستان کوتاه چخوف، ترجمه و سپس تبدیل آنها به نمایشنامههای «مرگ کارمند دولت»، «چطور دمیتری کولدارف یکشبه معروف شد؟»، «محاکمه»، «جنون ادواری»، «تسویهحساب»، «زن نجیبی که از میان ما رفت»، «شاهکار هنری» و «بوقلمونصفت» در چهار ماه توانسته نمایشی طراحی کند که در آن داستانهای چخوف، همچون عروسکهای تودرتوی ماتریوشکا یک بدنِ واحد را میسازند. همه ۲۶ شخصیت این نمایش، نهایتا در یک تنِ واحد روی صحنه تجسم مییابند؛ اما پرسش بنیادینی که با آن مواجهیم این است که چرا همه شخصیتها از سوی یکشخصیت که همان پارسا پیروزفر است روی صحنه حاضر میشوند؟ ما در این اجرا علاوه بر مونولوگیزهکردن دیالوگ از سوی پیروزفر، ناظر غیاب «بدنِ در سکوت»، روی صحنهایم. به تعبیر دیگر، با حذف بازیگر مقابل و ایفای نقش او توسط یک بازیگر، «رابطه با دیگری» به «رابطه با خویشتن» تقلیل مییابد. اگر بتوان این منطق را پذیرفت که میشود «بدنِ در سکوت» را از روی صحنه حذف کرد، آیا نمیتوان گفت تمام نمایشنامههای جهان با این شگرد قابل اجرا هستند؟ و آنوقت وجه تسمیه «ماتریوشکا» بهعنوان تجسدِ بدنهای یکیشده، در این نمایش قابل نقض توسط نمایشهای دیگری با الگوی مشابه نمیتواند باشد؟
به نظر میرسد در این ابتکارِ اتفاقا موفق اجرائی، پیروزفر همه شخصیتها را اعم از زن و مرد و پیر و جوان، بیتوجه به خاستگاه طبقهای، حاوی یک جوهره واحد و نه جوهرههای بعضا متضاد دانسته و برخلاف چخوف که در شخصیتپردازیهایش رئالیسم و ناتورالیسم و بعضا امپرسیونیسمی دقیق را تلفیق میکرد، در خوانش پیروزفر از شخصیتهای خلقشده این درامنویس روسی که توأم با فشردهسازی آنهاست، شاهد بروز تئاتریکالیسمی غایی هستیم؛ به تعبیر دیگر، استفاده از کاراکترهای چخوف علیه ماهیت چخوفیشان بر صحنه رخ میدهد. در سنت اجرائی آثار چخوف، از استانیسلاوسکی تا روزگار ما، شاهد تناظری یکبهیک میان متن و اجرا بودهایم که در قالب امپرسیونیسم یا رئالیسم صحنهای، بازنمود داشته؛ درحالیکه در صحنه پیروزفر، با اجرای ٢٦ شخصیت توسط خود او، این تناظر ٢٦ به یک شده است.
«ماتریوشکا» با همه دستاوردهایش، پرسشهایی از این دست را برای تماشاگر در حوزه اجرا و نحوه شخصیتپردازی ایجاد میکند که به دلیل امتناع چنددههای پیروزفر از گفتوگوی مطبوعاتی امکان رسیدن به پاسخهایش - لااقل درحالحاضر- میسر نیست.
لینک کوتاه: کپی لینک
آیا در تاریخ بشر زمانی بدون جنگ وجود داشته است؟ خلاصه بازی سوییس و کلمبیا آیا سفر در زمان ممکن است؟ پاسخ فیزیک از GPS تا کرمچالهها خاوران؛ گمشدهای در تاریخ کرمانشاه هرگز در این ۳ موقعیت، کروز کنترل خودرویتان را روشن نکنید! کره شمالی بزرگترین کشتی جنگی تاریخ خود به نام کلاس «چو هیون» را وارد خدمت کرد عکس یادگاری مظفرالدین شاه و همراهانش بالای پلکان تولید برق از باد / ایده عجیب هیوندای برای نجات خودروهای برقی ناپدیدشدن هواپیمای ترابری پاکستانی از صفحه رادار آیین رسمی استقبال از پیکر مطهر رهبر شهید در عراق برگزار شد سوئیس از جهنم پنالتیها جان سالم به در برد؛ کلمبیا پس از ۱۲۰ دقیقه مقاومت، در ضربات پنالتی تسلیم شد چگونه لکههای شیشه خودرو را بدون خش انداختن پاک کنیم؟ اختاپوسها از آینه برای یافتن طعمههایی استفاده میکنند که دیده نمیشوند خلاصه بازی مصر و آرژانتین اگر آب دریا را روی یخهای قطبی بریزیم چه میشود؟